Δελτίο Τύπου ΤΕΕ – 27/10/2017
Την Κυριακή η εκδήλωση για το Ευπαλίνειο Όρυγμα στη Σάμο – Ανακήρυξη ως «ΔΙΕΘΝΕΣ ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΤΟΠΟΣΗΜΟ ΜΗΧΑΝΙΚΗΣ»
Το ΤΕΕ, σε συνεργασία με τον ΣΠΜΕ και το Ελληνικό Τμήμα της ASCE, διοργανώνουν εκδήλωση για την ανακήρυξη του Ευπαλινείου Ορύγματος από την ASCE ως «ΔΙΕΘΝΕΣ ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΤΟΠΟΣΗΜΟ ΜΗΧΑΝΙΚΗΣ» στη Σάμο την 29η Οκτωβρίου 2017. Η εκδήλωση πραγματοποιείται υπό την αιγίδα του Υπουργείου Πολιτισμού και Αθλητισμού και με την υποστήριξη του Δήμου Σάμου. Κεντρικοί ομιλητές θα είναι οι Hermann Kienast, Mark Kozak-Holland, Δημοσθένης Σβολόπουλος, ενώ προβλέπεται επίσκεψη στο Όρυγμα μετά την αποκάλυψη της αναμνηστικής πλακέτας. Θα παρευρεθούν η Υπουργός Πολιτισμού, ο βουλευτής Σάμου, ο Πρόεδρος του ΤΕΕ, ο Πρόεδρος του ΣΜΠΕ, ο Δήμαρχος Σάμου, εκπρόσωποι του ΕΜΠ, της ASCE και άλλοι επίσημοι. Η εκδήλωση είναι ανοιχτή για το κοινό.
Με αφορμή την εκδήλωση, ο Πρόεδρος του ΤΕΕ Γιώργος Στασινός δήλωσε:
«Το Ευπαλίνειο Όρυγμα χαρακτηρίζει την τεχνική ικανότητα και αρτιότητα των Αρχαίων Ελλήνων. Αν σκεφτούμε ότι με τα μέσα της εποχής κατάφεραν ένα τέτοιο έργο, οποιοσδήποτε μηχανικός θαυμάζει την αρτιότητα του Έργου – και στο επίπεδο της μελέτης και στο επίπεδο της κατασκευής. Το Ευπαλίνειο Όρυγμα, όπως και δεκάδες άλλα έργα, σε ολόκληρη τη χώρα, αποδεικνύουν αυτό που συχνά αναφέρω: ότι οι Έλληνες είμαστε ικανοί και πρωτοπόροι χτίστες επί αιώνες. Οφείλουμε ως Έλληνες Μηχανικοί να χτίσουμε πάνω σε αυτήν την παράδοση, να εμπνευστούμε για τα επόμενα βήματα της επιστήμης που πρέπει να κατακτήσουμε»
Το Ευπαλίνειο Όρυγμα κάλυπτε το μεγαλύτερο τμήμα του εξωτερικού υδραγωγείου παροχής πόσιμου νερού στην αρχαία πρωτεύουσα του νησιού (νυν Πυθαγόρειο). Κατασκευάσθηκε περίπου το 540 π.Χ. και λειτουργούσε για μια χιλιετία. Αργότερα εγκαταλείφθηκε και επιχώθηκε σταδιακά. Το 1856 επανευρέθη το ανάντη τμήμα του έργου στις πηγές (Αγιάδες), ενώ το 1882 απεκαλύφθη το σύνολο του ορύγματος. Κατά τη δεκαετία του 1970, το έργο αποτυπώθηκε από το γερμανικό αρχαιολογικό Ινστιτούτο. Το Όρυγμα έχει μήκος 1036 μέτρα, διαδρομή σχεδόν ευθύγραμμη, μέσα σε λόφο ύψους 170 μέτρων. Περιλαμβάνει διώρυγα με κλίση και αγωγό ύδρευσης από πήλινους σωλήνες.
Η ιστορική σημασία του έργου από την άποψη του πολιτικού μηχανικού έγκειται στη μέθοδο «αμφίστομης» εκσκαφής, που απαιτούσε καινοτόμες τεχνικές γεωμετρίας και τοπογραφίας. Η διαδρομή της σήραγγας αποκαλύπτει ευφυείς σχεδιαστικές λύσεις του Μεγαρέα μηχανικού Ευπαλίνο, σε θέματα γεωλογίας και υδραυλικής. Ήταν η πρώτη φορά στην ιστορία που πραγματοποιήθηκε «αμφίστομη» εκσκαφή ευθύγραμμης υδρευτικής σήραγγας κάτω από εδαφικούς σχηματισμούς ύψους έως 170 μέτρων. Το ύψος αυτό απέκλειε την εφαρμογή κατακόρυφων πηγαδιών, που διευκόλυναν την εκσκαφή σε άλλα έργα, όπως τα qanats του Ghasabe στο Ιράν. Για την επιτυχημένη εφαρμογή πρωτοπόρων τεχνικών, η UNESCO αναγνώρισε το Όρυγμα ως «World Cultural Heritage Site» το 1992.
Για τη θαυμαστή εφαρμογή γεωμετρίας, τοπογραφίας, γεωλογίας και υδραυλικής, κατά την εκδήλωση της 29/10/2017 θα μιλήσουν οι:
- Hermann Kienast, επικεφαλής αποτύπωσης από το γερμανικό αρχαιολογικό Ινστιτούτο και πρωτοπόρος μελετητής
- Mark Kozak – Holland, σύμβουλος επιχειρήσεων και συγγραφέας σειράς «Lessons from History»
- Δημοσθένης Σβολόπουλος, διευθυντής αναστήλωσης και ανάδειξης του Ορύγματος
Η αποκάλυψη της αναμνηστικής πλάκας θα γίνει από τον Δρα Elias Sayah, Governor, Region 10, ASCE.
Η πρόταση ανακήρυξης ήταν πρωτοβουλία της Διεθνούς Περιφέρειας (Region 10) της ASCE, με επισπεύδοντα τον Κωνσταντίνο Μέμο, τέως Διευθυντή της Περιφέρειας και Ομότιμο Καθηγητή ΕΜΠ. Στην προετοιμασία συνέβαλαν το ΤΕΕ (Γ. Στασινός), η τοπική Εφορεία Αρχαιοτήτων (Π. Χατζηδάκης), το Υπουργείο Πολιτισμού (Ε. Κουντούρη), το Ελληνικό Τμήμα της ASCE (Π. Χατζηπάνος), ο ΣΠΜΕ (Β. Μπαρδάκης) και η Σχολή Πολιτικών Μηχανικών ΕΜΠ (Δ. Κουτσογιάννης). Η ASCE, μια από τις μεγαλύτερες παγκοσμίως ενώσεις πολιτικών μηχανικών, μέσω του Landmark Program αναδεικνύει σημαντικά έργα και κατασκευές που «έγραψαν ιστορία». Στόχος είναι η έμπνευση και η αυτογνωσία στον κλάδο. Περίπου 270 έργα και τοποθεσίες έχουν αναγνωριστεί ως Historic Civil Engineering Landmarks, με 45 σε 25 χώρες εκτός ΗΠΑ. Μόνο 3 έργα προ Χριστού έχουν κατασκευαστεί και αναγνωριστεί ως τοπόσημα.
Μερικά διεθνή Τοπόσημα Μηχανικής της ASCE είναι ο Πύργος του Eiffel, η Διώρυγα του Σουέζ, τα λαξευτά μνημεία της Πέτρας, το Μάτσου Πίτσου, η Αγία Σοφία και η Διώρυγα του Παναμά.
Το πρόγραμμα της εκδήλωσης έχει ως εξής:
Πρόγραμμα Εορταστικής Εκδήλωσης
Ι. Δημαρχείο Σάμου
1100 Προσέλευση
1130 Ιστορικό:
- Κων/νος Μέμος, πρώην Διευθυντής της ASCE και διεθνώς αναγνωρισμένος μελετητής
Καλωσόρισμα:
- Μιχαήλ Αγγελόπουλος, Δήμαρχος Σάμου
Χαιρετισμός από τον βασικό διοργανωτή:
- Γεώργιος Στασινός, Πρόεδρος ΤΕΕ
Χαιρετισμοί από εκπροσώπους φορέων:
- Περιφέρεια Βορείου Αιγαίου: Ν. Κατρακάζος, Αντιπεριφερειάρχης
- ΣΠΜΕ: Β. Μπαρδάκης, Πρόεδρος
- Ε.Μ.Π.: Δ. Κουτσογιάννης, Κοσμήτορας Σχολής Πολιτικών Μηχανικών
Κήρυξη έναρξης εορταστικής εκδήλωσης:
- Λυδία Κονιόρδου, Υπουργός Πολιτισμού και Αθλητισμού
1200 Κεντρική ομιλία:
Η επανεξέταση του Ευπαλινείου Ορύγματος:
- Hermann Kienast, επικεφαλής αποτύπωσης από το γερμανικό αρχαιολογικό Ινστιτούτο και πρωτοπόρος μελετητής
Διάλειμμα
1250 Implementing Projects in Antiquity: the case of Eupalinos Tunnel
- Mark Kozak – Holland, σύμβουλος επιχειρήσεων και συγγραφέας σειράς «Lessons from History»
Το έργο αποκατάστασης, συντήρησης και ανάδειξης του Ευπαλινείου υδραγωγείου στο Πυθαγόρειο Σάμου:
- Δημοσθένης Σβολόπουλος, διευθυντής αναστήλωσης αρχαίων μνημείων
1330 Αναχώρηση για το Όρυγμα
ΙΙ. Νότια Είσοδος Ευπαλινείου Ορύγματος
1400 Προσέλευση
1415 Αποκάλυψη Αναμνηστικής Πλάκας:
- Elias Sayah, Governance Region 10, ASCE
1440 – 1500 Επίσκεψη στο μνημείο
1500 Επίδοση αναμνηστικών μεταλλείων:
- Παναγιώτης Χατζηπάνος, Πρόεδρος Ελληνικού Τμήματος ASCE
Συζήτηση με το κοινό:
- Αθανάσιος Ταμπακόπουλος, εκπρόσωπος αναδόχου έργων ανάδειξης Ορύγματος
1545 Λήξη της εκδήλωσης
Δελτίο Τύπου σε αρχείο Word σχετικά με την εκδήλωση
Φωτογραφία Ευπαλινείου Ορύγματος από τις Αγιάδες
Αρχαία χρονιά και επένδυση του Ευπαλινείου