Μήνυμα των Ευρωπαίων μηχανικών προς την Ευρωπαϊκή Ένωση και τις κυβερνήσεις
Οι κατασκευές δεν είναι απλώς από τους κύριους πυλώνες της ευρωπαϊκής οικονομίας, αλλά και η «λύση» για την αντιμετώπιση της κρίσης και την επανεκκίνηση της οικονομικής ανάπτυξης, σε εθνικό και πανευρωπαϊκό επίπεδο.
Παράλληλα, επειδή η κοινωνία έχει ανάγκη να αισθάνεται ασφάλεια, είναι απαραίτητο να διατηρηθεί το «κανονιστικό πλαίσιο για την άσκηση του επαγγέλματος του μηχανικού», αφού οι μηχανικοί, είναι αυτοί που διαχειρίζονται το σύνολο του τομέα των κατασκευών, άρα την επιχειρηματική δράση, την ασφάλεια και την ποιότητα της ζωής των Ευρωπαίων πολιτών και, εν τέλει, αυτοί που εξυπηρετούν το γενικό δημόσιο συμφέρον.
Αυτά, μεταξύ άλλων, τονίζονται στη διακήρυξη των Αθηνών, στην οποία ομόφωνα κατέληξαν οι πρόεδροι των Ευρωπαϊκών Επιμελητηρίων & Οργανισμών Μηχανικών, που το τελευταίο τριήμερο συνεδρίασαν στην Αθήνα, φιλοξενούμενοι του ΤΕΕ.
Μιλώντας κατά την εναρκτήρια συνεδρίαση, ο πρόεδρος του ΤΕΕ Χρήστος Σπίρτζης, τόνισε, μεταξύ άλλων, ότι η κρίση είναι συνέπεια της αγοραίας «λογικής» περί ανταγωνιστικότητας, που επικράτησε στις πολιτικές ηγεσίες της Ευρώπης, δηλαδή της μείωσης του εργατικού κόστους, με περικοπή των αμοιβών των εργαζομένων και επομένως της ποιότητας ζωής των λαών της Ευρώπης. «Η Ευρώπη, μπορεί να γίνει περαιτέρω ανταγωνιστική – υπογράμμισε με σαφή ειρωνική διάθεση – μειώνοντας κι άλλα κόστη, π.χ. το κοινωνικό κράτος, την προστασία του περιβάλλοντος και του πολίτη, τους δημοκρατικούς θεσμούς και το κράτος δικαίου, και τότε θα γίνει πραγματικά ανταγωνιστική έναντι της Κίνας, αλλά δεν θα είναι πια Ευρώπη»!
Ο κ. Σπίρτζης υπογράμμισε πως βασικός συντελεστής της κρίσης ήταν η απόφαση μεταφοράς μεγάλου μέρους της παγκόσμιας βιομηχανικής παραγωγής σε αναπτυσσόμενες οικονομίες της Ασίας και της Αφρικής, με στόχο τη μεγάλη μείωση του κόστους παραγωγής, γεγονός που δεν σήμανε και αντίστοιχη μείωση των τιμών των αγαθών στη Δύση, αλλά υψηλά κέρδη με υπερσυσσώρευση πλούτου στους λίγους, με συνέπεια «το αποτέλεσμα των επιλογών να το βιώνουμε πολύ επώδυνα όλοι».
Αναφερόμενος ειδικότερα στα επιστημονικά επαγγέλματα, είπε ότι δεν μπορούν να αντιμετωπίζονται ως εμπόριο προϊόντων ή ως μια απλή παροχή υπηρεσιών. Ειδικά στην περίπτωση των μηχανικών, «δεν διακυβεύεται μόνο η ασφάλεια των κατασκευών, η προστασία του φυσικού και αστικού περιβάλλοντος, η ποιότητας ζωής μας, η παραγωγική δυνατότητα, αλλά και ο ευρωπαϊκός πολιτισμός».
Επισήμανε ότι «δυστυχώς στην Ευρώπη, αλλά κυρίως στην Ελλάδα, επιχειρείται η κατάργηση του κατοχυρωμένου επαγγέλματος του μηχανικού και η μείωση του θεσμικού ρόλου των φορέων τους και ειδικότερα του ΤΕΕ», με επίκληση της κρίσης.
«Είναι λυπηρό για κάποιες ευρωπαϊκές χώρες η παιδεία, από βασικό εφόδιο των λαών μας, να μετατρέπεται σε βιομηχανία πτυχίων χαμηλής στάθμης και στη συνέχεια η αγορά να καθορίζει ποιος, που και με ποιο τίμημα θα ασκήσει το επάγγελμα. Είναι λυπηρό να αποδομείται η ευρωπαϊκή κοινότητα με λογικές ισοπέδωσης, που δεν νοιάζεται για το αν θα ισοπεδωθεί μια πόλη στον επόμενο σεισμό, αν θα πνιγεί μια οικογένεια από αέρια, αν θα πεθαίνουν άνθρωποι από ηλεκτροπληξία, αλλά θα υπάρχει ασφάλεια αποζημίωσης» είπε χαρακτηριστικά ο πρόεδρος του ΤΕΕ και κάλεσε τους εκπροσώπους των Ευρωπαίων μηχανικών σε μια πιο στενή συνεργασία των φορέων, τη διαμόρφωση κοινής στάσης και την ανάληψη κοινών πρωτοβουλιών σε κάθε χώρα, αλλά και στα ευρωπαϊκά όργανα.
Η πορεία των κατασκευών στην Ευρώπη
Τη διεθνή ανησυχία και τον προβληματισμό των μηχανικών για την κατακόρυφη συρρίκνωση των έργων και την απαξίωση των μηχανικών σε πανευρωπαϊκό επίπεδο, που έχουν οδηγήσει στη βαθιά ύφεση της ευρωπαϊκής οικονομίας στο σύνολό της, με ακραίες εκφάνσεις σε χώρες όπως η Ελλάδα και η Ισπανία, εξέφρασαν οι πρόεδροι των Ευρωπαϊκών Επιμελητηρίων και Οργανισμών, αλλά και εκπρόσωποι Παγκόσμιων Οργανισμών Μηχανικών, από κοινού με εκπροσώπους 17 ευρωπαϊκών κρατών, που συνεδρίασαν στην Αθήνα, με αφορμή και τη συμπλήρωση 100 ετών από την κατοχύρωση του επαγγέλματος του μηχανικού, καθώς και τα 90 χρόνια από την ίδρυση του ΤΕΕ.
Όπως υπογράμμισαν στην κοινή δήλωση-διακήρυξη που έδωσαν στη δημοσιότητα με το τέλος των εργασιών τους, σε πανευρωπαϊκό επίπεδο ο κατασκευαστικός τομέας από την έναρξη της κρίσης έως τώρα, συρρικνώθηκε πάνω από 30%, με τεράστιες αρνητικές επιπτώσεις στο σύνολο της οικονομίας, αλλά και στην απασχόληση.
Όπως τόνισε ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Πολιτικών Μηχανικών, Fernado Branco, ο τομέας των κατασκευών στην Ευρώπη από το 2008 και μετά καθηλώθηκε και σήμερα βρίσκεται στα επίπεδα του 2001, με τεράστιες επιπτώσεις για χιλιάδες επιχειρήσεις που «ζουν» από τις κατασκευές και εκτίναξη της ανεργίας σε πρωτοφανή επίπεδα σε όλες τις χώρες, με την Ελλάδα και την Ισπανία να σημειώνουν ρεκόρ δίχως προηγούμενο, ιδίως στους νέους.
Με εξαίρεση την Ευρωπαϊκή Ένωση και τη Νότια Αμερική (και μάλιστα με την ΕΕ να πηγαίνει όλο και χειρότερα), οι κατασκευές σε όλο τον υπόλοιπο κόσμο αυξάνονται τα τελευταία χρόνια, δίνοντας τον ρυθμό στη συνολική ανάπτυξη, υπογράμμισε, επικαλούμενος επίσημα στοιχεία, και αναρωτήθηκε: τι κάνουν γι’ αυτό στις Βρυξέλλες;
Με αυτά και άλλα δεδομένα, οι εκπρόσωποι των μηχανικών της Ευρώπης καλούν τα όργανα της Ευρωπαϊκής Ένωσης και τις κυβερνήσεις να:
- Λάβουν αποτελεσματικά μέτρα για τη δημόσια και ιδιωτική χρηματοδότηση του τομέα των κατασκευών και υποδομών, με διευκόλυνση της πρόσβασης στον δανεισμό, διασφαλίζοντας ότι τα χρήματα των φορολογουμένων θα φτάσουν στην πραγματική οικονομία μέσω του κατασκευαστικού τομέα.
- Κινητοποιήσουν επενδύσεις και όλα τα οικονομικά εργαλεία για προγράμματα και πρωτοβουλίες στον τομέα των κατασκευών, στηρίζοντας τη χρήση των διαρθρωτικών ταμείων και του Ταμείου Συνοχής, για τη δημιουργία, αποκατάσταση και αναβάθμιση των υποδομών και γενικότερα των κατασκευών.
Ο κατασκευαστικός τομέας – δημόσιος και ιδιωτικός – παραμένει ο βασικός μοχλός που μπορεί να θέσει την ευρωπαϊκή οικονομία σε τροχιά ανάπτυξης.
Οι θέσεις αυτές υποστηρίχθηκαν από τον ευρωβουλευτή της Νέας Δημοκρατίας Γιώργο Κουμουτσάκο, ο οποίος είναι και εισηγητής του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για τον Κανονισμό των Κατευθυντήριων Γραμμών των Διευρωπαϊκών Δικτύων Μεταφορών. Υπογράμμισε τη σημασία των χρηματοδοτικών προγραμμάτων της ΕΕ στην προσπάθεια για οικονομική ανάκαμψη και βιώσιμη ανάπτυξη. Ενόψει του νέου χρηματοδοτικού «εργαλείου» με τίτλο «Συνδέοντας την Ευρώπη», συνολικού ύψους 23 δισ. ευρώ, που θα ψηφίσει το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο στις 18 Δεκεμβρίου, τόνισε την ανάγκη να ξεπεραστούν οι εθνικές σκοπιμότητες και να βρεθεί ο κοινός τόπος, που θα υπηρετεί και θα διασφαλίζει την ευρωπαϊκή προστιθέμενη αξία.
Σημαντικός και κρίσιμος ρόλος των μηχανικών και των οργανώσεών τους
Με τη «διακήρυξη της Αθήνας», που αποτυπώνει την ανησυχία των Ευρωπαϊκών Επιμελητηρίων και των οργανώσεων που εκπροσωπούν τους μηχανικούς, καλούνται επίσης τα θεσμικά όργανα της ΕΕ και οι κυβερνήσεις να αναγνωρίσουν το σημαντικό και κρίσιμο ρόλο:
- Των μηχανικών, που εξυπηρετεί το δημόσιο συμφέρον, την ασφάλεια και την ποιότητα, στη βάση της ανάπτυξης και της ευημερίας στην Ευρώπη συνολικά και σε κάθε χώρα ξεχωριστά.
- Των Επιμελητηρίων και των οργανώσεων που εκπροσωπούν τους μηχανικούς, που εξυπηρετούν το γενικό δημόσιο συμφέρον, με την εφαρμογή και εποπτεία του ρυθμιστικού πλαισίου για το επάγγελμα του μηχανικού, ρόλος που πρέπει να ενσωματωθεί στην ευρωπαϊκή και εθνική νομοθεσία όλων των κρατών-μελών της ΕΕ και.
Να σεβαστούν τα 100 χρόνια σοφής και αποτελεσματικής νομοθεσίας για το κατοχυρωμένο επάγγελμα του μηχανικού σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες, εισάγοντας τις ίδιες έννοιες και αρχές στις κοινοτικές οδηγίες, εξασφαλίζοντας την ασφάλεια και την ποιότητα των Ευρωπαίων πολιτών. Να απορρίψουν τις φωνές που μιλούν για δήθεν απελευθέρωση του επαγγέλματος, οι οποίες ευθύνονται κυρίως για την κρίση που υποφέρει σήμερα η Ευρώπη.
«Τους καλούν, ακόμη:
- Να δημιουργήσουν τα «εργαλεία» (νομικά, οικονομικά και φορολογικά) και να προωθήσουν κίνητρα για την στήριξη του τομέα των κατασκευών και υποδομών, για αποτελεσματική ανάπτυξη, αποκατάσταση και συντήρηση του κατασκευαστικού πλούτου της Ευρώπης.
- Να υποστηρίζουν την καινοτομία, τις νέες τεχνολογίες και τα νέα υλικά, λαμβάνοντας υπόψη τον στρατηγικό ρόλο τους στο πρόγραμμα Ορίζοντας 2020, και να προωθούν την αποτελεσματική ανταλλαγή τεχνολογίας και την ενιαία αξιολόγηση του κύκλου ζωής των κτιρίων και των υποδομών.
- Να εξασφαλίσουν την συνοχή και την ενσωμάτωση της περιβαλλοντικής πολιτικής και των πολιτικών για την τόνωση της ανάπτυξης στον κατασκευαστικό και βιομηχανικό τομέα.
- Να υποστηρίξουν και να προστατεύσουν τις μικρές επιχειρήσεις στον τομέα των κατασκευών.
- Να υποστηρίξουν την αναβάθμιση και ανακαίνιση των υπαρχόντων κτιρίων.
- Να κινητοποιήσουν επενδύσεις για την «πράσινη» και «μπλε» ανάπτυξη και τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας.
- Να αυξήσουν την αποτελεσματικότητα της δημόσιας διοίκησης σχετικά με την υποστήριξη του τομέα των κατασκευών.
- Να επενδύσουν στην εκπαίδευση, την κατάρτιση, την ανάπτυξη δεξ