Μετάβαση στο περιεχόμενο

Ψηφιακό Αρχείο Ελληνίδων Αρχιτεκτόνων 1923-1981 – Μια συστηματική, πολυεπίπεδη και πολυφωνική αποτύπωση






Ψηφιακό Αρχείο Ελληνίδων Αρχιτεκτόνων 1923-1981 – Μια συστηματική, πολυεπίπεδη και πολυφωνική αποτύπωση

Ψηφιακό Αρχείο Ελληνίδων Αρχιτεκτόνων 1923-1981 – Μια συστηματική, πολυεπίπεδη και πολυφωνική αποτύπωση

Εβδομήντα έξι Ελληνίδες αρχιτέκτονες απευθύνονται στο Τμήμα Αττικής του Συλλόγου Αρχιτεκτόνων Διπλωματούχων Ανωτάτων Σχολών, και (αυτο)βιογραφούνται με τη δύναμη και την αμεσότητα της προσωπικής μαρτυρίας.

Μονοχρωμική εικόνα με ποικιλία αρχιτεκτονικών σχεδίων και έργων

Με πρωτοβουλία του Τμήματος Αττικής του Συλλόγου ΣΑΔΑΣ, συγκροτήθηκε και δημοσιοποιείται το «Ψηφιακό Αρχείο Ελληνίδων Αρχιτεκτόνων», αρχίζοντας από τις διπλωματούχους της περιόδου 1923-1981.

Με το εγχείρημα αυτό αποκαλύπτεται η μέχρι σήμερα άγνωστη συμβολή των γυναικών συναδέλφων στον πολεοδομικό και περιφερειακό σχεδιασμό, στα κοινωνικά προγράμματα ανοικοδόμησης, στα δημόσια και ιδιωτικά κτίρια, και σε πολλούς άλλους τομείς του δομημένου χώρου. Επιπλέον, αναδεικνύεται η αυξανόμενη παρουσία τους στην επιστημονική έρευνα, τη διδασκαλία, την ιστοριογραφία και τη θεωρία της αρχιτεκτονικής. Τεκμηριώνεται, με άλλα λόγια, η συμβολή των γυναικών αρχιτεκτόνων τόσο στη μεταπολεμική αρχιτεκτονική παραγωγή όσο και στην εκπαίδευση, τον εκσυγχρονισμό της αρχιτεκτονικής σκέψης και στη συμμετοχή τους στο ελεύθερο επάγγελμα, συχνά με αφανή αλλά καθοριστική συμβολή.

Η επιλογή της χρονολογίας 1923 δεν είναι τυχαία, καθώς τότε αποφοίτησε η πρώτη Ελληνίδα αρχιτέκτων και πρώτη μηχανικός του ΕΜΠ. (Η Σχολή Αρχιτεκτόνων Μηχανικών του ΕΜΠ ιδρύθηκε το 1917.) Από το 1923 έως το 1949, δηλαδή σε 26 χρόνια, αποφοίτησαν μόνο 26 γυναίκες αρχιτέκτονες. Αμέσως μετά, μέχρι το 1955, έχουμε περίπου 40, μέχρι το 1960 φτάνουμε τις 52, και μέχρι το 1965 πάνω από 170. Μετά, η αύξηση ήταν ραγδαία. Σήμερα, εκατοντάδες φοιτήτριες σπουδάζουν σε Αρχιτεκτονικές Σχολές των Πολυτεχνείων της χώρας και του εξωτερικού.

Οι γυναίκες αρχιτέκτονες εργάζονται σε όλους τους τομείς του επαγγέλματος, όπως και οι άνδρες συνάδελφοί τους: στον ιδιωτικό, δημόσιο και ευρύτερο δημόσιο τομέα, στον ακαδημαϊκό χώρο και στην έρευνα. Ωστόσο, συχνά δεν έχουν την ίδια προβολή με τους άνδρες συναδέλφους τους, για λόγους που αναλύονται στα εισαγωγικά κείμενα του Αρχείου.

Ο στόχος του Αρχείου είναι όχι μόνο η καταγραφή του άγνωστου έργου των Ελληνίδων αρχιτεκτόνων, αλλά και η ανάδειξη της προσωπικότητάς τους. Προβάλλει τον αγώνα τους να συνδυάσουν πολλαπλούς ρόλους ως σύζυγοι και μητέρες, τον υψηλό επαγγελματισμό τους και, σε πολλές περιπτώσεις, τη συμμετοχή τους στους κοινωνικούς αγώνες.