Κοινωνικά Δίκαιη Μετάβαση στην Ευρωπαϊκή Πράσινη Συμφωνία: Το Κόστος της Αδράνειας
Η Ευρωπαϊκή Ένωση δημοσίευσε το 2026 μια σημαντική μελέτη με τίτλο «Socially just transition in the Green Deal: Cost of inaction» (ISBN 978-92-830-7022-1, Αριθμός καταλόγου QE-01-26-001-EN-N). Η μελέτη εξετάζει πώς η προτεινόμενη EU Just Transition Directive (JTD) μπορεί να επηρεάσει τα κοινωνικά και εργασιακά αποτελέσματα της Ευρωπαϊκής Πράσινης Συμφωνίας. Βασίζεται σε ανασκόπηση βιβλιογραφίας, συνεντεύξεις με εμπλεκόμενους φορείς, σενάρια PESTEL και ισοζυγισμένες προβολές, δημιουργώντας τρία διαφορετικά σενάρια μέχρι το 2045: ένα «business-as-usual», ένα με «ασθενή JTD» και ένα με «ισχυρή JTD».
Ανάλυση σε διαφορετικά σενάρια
Η ανάλυση επικεντρώνεται σε επτά κράτη-μέλη που αντιπροσωπεύουν διαφορετικά μοντέλα κοινωνικής πρόνοιας και παραγωγής. Στο βασικό σενάριο, η απανθρακοποίηση προχωρά, αλλά τα προβλήματα όπως η έλλειψη δεξιοτήτων, οι περιφερειακές ανισότητες και οι περιοχές φτώχειας και κοινωνικού αποκλεισμού παραμένουν ή και εντείνονται. Αντίθετα, στο σενάριο ισχυρής πολιτικής, όπου η JTD επιβάλλει οικονομικά μέτρα για προληπτικό σχεδιασμό μετάβασης και παρέχει νόμιμο δικαίωμα σε αμειβόμενη εκπαίδευση, παρατηρούνται μετρήσιμες βελτιώσεις στην απασχόληση, την κοινωνική ισότητα και τη φτώχεια. Επιπλέον, μειώνεται σημαντικά η τοπική αναστάτωση σε περιοχές με αδύναμη οικονομία. Στο σενάριο ασθενούς πολιτικής, οι περιορισμένες μέθοδοι φέρνουν μόνο τοπικά και περιορισμένα οφέλη.
Σημασία της διαχείρισης της μετάβασης
Η μελέτη υπογραμμίζει ότι, επειδή οι ευρωπαϊκές οικονομίες είναι στενά συνδεδεμένες, η βελτίωση της διαχείρισης της μετάβασης σε χώρες με χαμηλότερη απόδοση έχει θετικές επιπτώσεις στην ανάπτυξη, τη συνοχή και τη βιωσιμότητα της κλιματικής πολιτικής σε όλη την Ευρώπη.
Πηγές και πλήρης έκδοση
Η πλήρης έκδοση της μελέτης είναι διαθέσιμη εδώ: Λήψη της πλήρους μελέτης σε PDF