Δελτίο Τύπου ΤΕΕ: 12/12/2024
Οι αποφάσεις της δικαιοσύνης γίνονται σεβαστές, αλλά η ασφάλεια δικαίου παραμένει ζητούμενο – επί της ουσίας τα κίνητρα του ΝΟΚ χρειάζονται – να αναμένουμε όλοι το πλήρες κείμενο της απόφασης του ΣτΕ
Με αφορμή την ανακοίνωση του ΣτΕ σχετικά με την υπό έκδοση απόφαση για την υπόθεση των κινήτρων του Νέου Οικοδομικού κανονισμού, ο Πρόεδρος του ΤΕΕ Γιώργος Στασινός έκανε την ακόλουθη δήλωση:
Σε μια δημοκρατία, οι αποφάσεις της δικαιοσύνης γίνονται σεβαστές και πρέπει να εφαρμόζονται. Αυτό δεν τις καθιστά σωστές εκ των προτέρων, αλλά αποτελεί δημοκρατική επιλογή.
Ωστόσο, δεν τιμά τους θεσμούς της δημοκρατίας μας η κατάργηση σημαντικών διατάξεων, σχεδόν όλου του συστήματος κινήτρων του οικοδομικού κανονισμού, που αφορούν σχεδόν όλους τους πολίτες της χώρας, με δελτίο τύπου από το Ανώτατο Δικαστήριο και όχι με την απόφαση και το σκεπτικό της.
Η ανακοίνωση του Προέδρου του ΣτΕ αναφέρεται συνοπτικά σε θέματα συνταγματικότητας και αντισυνταγματικότητας διατάξεων του ΝΟΚ. Το ΣτΕ, όπως αναφέρει, δεν κρίνει το περιεχόμενο των διατάξεων των κινήτρων του ΝΟΚ επί της ουσίας, αλλά επί της διαδικασίας εφαρμογής τους. Και η ουσία, όπως υποστηρίζουμε και συνεχίζουμε να υποστηρίζουμε στο ΤΕΕ, είναι επιστημονικά σωστή, σύγχρονη και αναγκαία.
Ως θεσμοθετημένος τεχνικός σύμβουλος της Πολιτείας, εξηγήσαμε στην κοινωνία και τη δικαιοσύνη τους πραγματικούς, ουσιαστικούς, επιστημονικούς και τεκμηριωμένους λόγους που καθιστούν τα κίνητρα του ΝΟΚ απαραίτητα για τη βελτίωση της ζωής και την προστασία της περιουσίας των πολιτών, με παράλληλη προστασία του περιβάλλοντος και αντιμετώπιση των συνεπειών της κλιματικής κρίσης.
Πρακτικά, η ανακοίνωση του ΣτΕ αναφέρει μεν την αντισυνταγματικότητα ορισμένων διατάξεων του ΝΟΚ σχετικά με τα κίνητρα, αλλά σημειώνει ότι όχι, κατ’ αρχήν, εξαιτίας του περιεχομένου τους, αλλά επειδή με αυτές τις διατάξεις δίνεται στις υπηρεσίες δόμησης η δυνατότητα να εκδίδουν οικοδομικές άδειες, κατ’ απόκλιση από τους ισχύοντες όρους δόμησης κάθε περιοχής. Προφανώς, κανείς δεν μπορεί να αρνηθεί ότι οι περιβαλλοντικές προβλέψεις του ΝΟΚ είναι απαραίτητες σε μια περίοδο κλιματικής κρίσης, όπως αποδεικνύει και η μελέτη του ΤΕΕ που κατατέθηκε στο ΣτΕ.
Επίσης, το ΣτΕ, σύμφωνα με την ανακοίνωση, «έκρινε ότι τα αποτελέσματα της αντισυνταγματικότητας δεν πρέπει να επηρεάσουν τις οικοδομικές άδειες που έχουν ήδη ξεκινήσει, και η υλοποίησή τους (οικοδομικές εργασίες) έχει αρχίσει πριν από την ανακοίνωση. Ο περιορισμός των αποτελεσμάτων της αντισυνταγματικότητας δεν αφορά τις εκκρεμείς δίκες».
Έτσι, διασφαλίζεται η ασφάλεια δικαίου, η προβλεψιμότητα και η εμπιστοσύνη των πολιτών στη διοίκηση. Τα ερωτήματα που προκύπτουν είναι:
- Είναι δίκαιο σε δύο όμοια οικόπεδα με την ίδια εφαρμογή του ΝΟΚ, όπου έχουν ξεκινήσει εργασίες, το ένα να ολοκληρώνεται επειδή δεν έχει γίνει προσφυγή, και το άλλο, με προσφυγή, να μην μπορεί να οικοδομηθεί σύμφωνα με την άδεια;
- Είναι δίκαιο να μπορεί να ολοκληρωθεί μια οικοδομή που ξεκίνησε με νόμιμη άδεια, ενώ η διπλανή, με την ίδια άδεια και λιγότερο προχωρημένες εργασίες, να παραμένει ημιτελής και αβέβαιη;
- Είναι δίκαιο σε ένα οικόπεδο με νόμιμη άδεια να ολοκληρώνονται οι εργασίες επειδή ξεκίνησαν στις 11/12/2024, ενώ σε διπλανό οικόπεδο, με ίδια άδεια και εργασίες που ξεκίνησαν στις 12/12/2024, να μην μπορεί να εφαρμοστεί η άδεια, χωρίς να έχει ακόμη δημοσιευθεί η απόφαση;
- Είναι αυτή η εφαρμογή της ασφάλειας δικαίου, της προβλεψιμότητας και της εμπιστοσύνης των πολιτών;
Επειδή, όπως αναφέρθηκε, η απόφαση του ΣτΕ δεν έχει ακόμη εκδοθεί, ελπίζουμε ότι θα αποτυπώσει το δίκαιο για όλους τους πολίτες και θα εφαρμοστούν οι αρχές που προβλέπει το Σύνταγμα.
Πρέπει όλοι να μελετήσουμε προσεκτικά την απόφαση όταν εκδοθεί, για να καταλάβουμε το σκεπτικό του δικαστηρίου. Μέχρι τότε, κάθε δήλωση επί της ουσίας είναι άνευ βάσης, καθώς δεν γνωρίζουμε το πλήρες σκεπτικό ούτε το διατακτικό της απόφασης.
Η Πολιτεία οφείλει να διασφαλίσει ότι οι επιλογές στο αστικό περιβάλλον καλύπτουν τις ανάγκες της κοινωνίας και των μελλοντικών γενεών, προστατεύοντας τα δικαιώματα των πολιτών σήμερα και αύριο.