Έκθεση Κέντρου Ανάπτυξης Εκπαιδευτικής Πολιτικής της ΓΣΕΕ
Η ανεργία των νέων πτυχιούχων στη χώρα μας αυξήθηκε κατά 189% (!) από το 2008 έως το 2012, (από 6,3% έφθασε στο 18,2% και η τάση παραμένει ανοδική) σύμφωνα με τα στοιχεία μεγάλης πανευρωπαϊκής έρευνας που έγινε από το Ινστιτούτο έρευνας ΚΑΝΕΠ της ΓΣΕΕ. Όπως υπογράμμισε ο επιστημονικός υπεύθυνος της έρευνας Νίκος Παϊζης «στην Ελλάδα η αγορά εργασίας δεν ανταμείβει τους πτυχιούχους της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης αλλά τους εξωθεί στην ανεργία, στην ετεροαπασχόληση και σε δυσανάλογα υποτιμημένους μισθούς». Το ποσοστό των ανέργων πτυχιούχων στην Ελλάδα είναι το υψηλότερο της Ε.Ε. Σύμφωνα με την έκθεση, η οποία αναλύει τα συγκριτικά χαρακτηριστικά της ελληνικής τριτοβάθμιας εκπαίδευσης ως προς τα αντίστοιχα συστήματα των 27 κρατών-μελών της ΕΕ, τα μεγέθη εισροών και εκροών της, αλλά και τα ευρύτερα κοινωνικά αποτελέσματα που παράγει (απασχόληση, συμβολή στην καινοτομία κλπ), ένας στους τέσσερις εργαζόμενους αποφοίτους της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης (26,4%) απασχολείται σε θέση εργασίας που απαιτεί χαμηλότερο εκπαιδευτικό επίπεδο από αυτό που κατέχει. Πρόκειται για το 5ο υψηλότερο ποσοστό μεταξύ των 27 μελών της ΕΕ. Στο συνθετικό δείκτη απασχόλησης των αποφοίτων της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης η Ελλάδα διατηρεί την περίοδο 2001-2010 την τελευταία θέση στην ΕΕ.
Όπως αναφέρεται στην ίδια έρευνα, την δεκαετία 2001-1211 αυξήθηκε η δαπάνη των ελληνικών οικογενειών για τις ανάγκες μόρφωσης των παιδιών τους κατά 61%, ενώ η κρατική δαπάνη ανά φοιτητή στην τριτοβάθμια εκπαίδευση της χώρας μας είναι στην 26η θέση των 27 χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
ΕΚΘΕΣΗ ΚΕΝΤΡΟΥ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΤΗΣ ΓΣΕΕ
Φτωχή αλλά με αξιοπρεπείς επιδόσεις η ελληνική τριτοβάθμια εκπαίδευση
Φτωχή, υποστελεχωμένη, αλλά με αξιοπρεπείς επιδόσεις. Η ελληνική τριτοβάθμια εκπαίδευση καταλαμβάνει την 14η θέση στην κατάταξη των συνολικών (εκπαιδευτικών και ερευνητικών) αποτελεσμάτων της Ευρώπης των 27. Τα ελληνικά ΑΕΙ βαθμολογήθηκαν με 45,3 με άριστα το 100, ενώ η αντίστοιχη μέση ευρωπαϊκή βαθμολογία είναι 48,1. Ωστόσο, τα πράγματα μόνο να χειροτερέψουν μπορούν σύμφωνα με την πορεία όλων των δεικτών στην ετήσια έκθεση για την Εκπαίδευση με θέμα «Η ελληνική τριτοβάθμια εκπαίδευση: το ευρωπαϊκό και διεθνές πλαίσιο αναφοράς (2001-2012)» που εκπόνησε και παρουσίασε χθες το Κέντρο Ανάπτυξης Εκπαιδευτικής Πολιτικής της ΓΣΕΕ. Τη δεκαετία του 2000 ο φοιτητικός πληθυσμός αυξήθηκε κατακόρυφα, κατά 34,2%. Από 478.205 το 2001 ο αριθμός των φοιτητών ανήλθε σε 641.844 το 2010. Παρότι η χώρα κατείχε το 2004 τη 2η υψηλότερη αναλογία φοιτητών ανά άτομο ακαδημαϊκού προσωπικού (29,0:1), η αντίστοιχη αύξηση του ακαδημαϊκού προσωπικού ήταν 13,3%. Το 2007 η Ελλάδα διατήρησε τη 2η θέση αλλά με ελάχιστα χαμηλότερη την αναλογία αυτή (26,3:1). Την ίδια περίοδο η αντίστοιχη μέση τιμή της Ευρώπης των 27 χωρών ήταν 16,3 φοιτητές ανά άτομο ακαδημαϊκού προσωπικού.
Τα τελευταία δύο χρόνια κατρακυλά στη χώρα μας και υπολείπεται σημαντικά από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο η μέση συνολική δαπάνη ανά φοιτητή. Το 2005 η Ευρώπη των 27 δαπανούσε κατά μέσο όρο 8.321 ευρώ ανά φοιτητή, έναντι 5.043 ευρώ που δαπανούσε η Ελλάδα, και η χώρα βρισκόταν στη 19η θέση της κατάταξης. Στο συνθετικό δείκτη απασχόλησης των αποφοίτων της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης η Ελλάδα διατηρεί την περίοδο 2001-2010 την τελευταία θέση στην ΕΕ. Η Ανατολική Ευρώπη και τα Βαλκάνια, μεταξύ των οποίων και η Ελλάδα, είναι χώρες αποστολής φοιτητών, ενώ ο Βορράς αποτελεί βασικό προορισμό των φοιτητών του Νότου. Το ελληνικό σύστημα τριτοβάθμιας εκπαίδευσης χαρακτηρίζεται «περιορισμένο», διότι, σε αντίθεση με τα «ανοικτά» συστήματα της Βόρειας και της Κεντρικής Ευρώπης, παρουσιάζει μεγάλη διαρροή φοιτητών που επιλέγουν να σπουδάσουν στο εξωτερικό, ενώ παράλληλα είναι μικρός ο αριθμός αλλοδαπών φοιτητών που επιλέγουν να σπουδάσουν στην Ελλάδα. Το 2010 είχαν καταγραφεί στα ελληνικά ΑΕΙ 26.835 αλλοδαποί φοιτητές, που αντιστοιχούσαν στο 4,2% του συνολικού φοιτητικού πληθυσμού. Οι μισοί αλλοδαποί φοιτητές προέρχονται από την Κύπρο, και δύο στους δέκα είναι Αλβανοί. Την ίδια χρονιά μετρήθηκαν 29.091 Έλληνες φοιτητές σε χώρες του εξωτερικού, που αντιστοιχούσαν στο 5% του συνολικού φοιτητικού πληθυσμού, ποσοστό σχεδόν διπλάσιο του ευρωπαϊκού μέσου όρου. Σήμερα, ο αριθμός των Ελλήνων φοιτητών στο εξωτερικό έχει πέσει στις 22.000, κάτω από το μισό του αντίστοιχου πληθυσμού φοιτητών που έστελνε η Ελλάδα στην Εσπερία στην αρχή της προηγούμενης δεκαετίας. Το 2001 σπούδαζαν στο εξωτερικό 61.000 Έλληνες φοιτητές. Οι προορισμοί παραμένουν χρόνια τώρα το Ηνωμένο Βασίλειο, η Ιταλία, η Γερμανία, η Γαλλία και οι ΗΠΑ.