Μετάβαση στο περιεχόμενο

Συνέντευξη του Προέδρου του ΤΕΕ στο περιοδικό Epsilon7: Τα επόµενα χρόνια ο τεχνικός κλάδος θα τρέχει «µε χίλια»

Στην αφετηρία μίας έντονα δημιουργικής αλλά και γεμάτης προκλήσεις περιόδου βρίσκονται χιλιάδες πολιτικοί μηχανικοί και οι εργοληπτικές εταιρείες στη χώρα μας. Η υλοποίηση μίας σειράς μεγάλων έργων που είτε συσχετίζονται με την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής βάσει των κατευθύνσεων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, είτε αφορούν σημαντικά νομοθετήματα της κυβέρνησης όπως το Πρόγραμμα «Εξοικονομώ», ο κλιματικός νόμος και η λειτουργία του Εθνικού Μητρώου Υποδομών μαζί με τον Ενιαίο Ψηφιακό Χάρτη και την Ηλεκτρονική Ταυτότητα Κτιρίου, αναμένεται ότι αφενός θα συμβάλλουν στη διόρθωση χρόνιων παθογενειών στην ανθεκτικότητα και την καταγραφή των υποδομών στη χώρα μας, αφετέρου θα δημιουργήσουν προοπτικές ανάπτυξης στον τεχνικό κλάδο και το σύνολο της οικονομίας.

Ο Πρόεδρος του ΤΕΕ κ. Γιώργος Στασινός ανοίγει στο Epsilon7 τη βεντάλια όλων των μεγάλων θεμάτων στα οποία, όπως λέει, ο ρόλος του τεχνικού κόσμου θα είναι πρωταγωνιστικός τα επόμενα χρόνια. Με δεδομένη τη χρηματοδοτική ροή των κονδυλίων του Ε.Σ.Π.Α. και του Ταμείου Ανάκαμψης, δηλώνει αισιόδοξος ότι «είναι τόσες πολλές οι δουλειές που θα έχουν οι μηχανικοί αλλά και ολόκληρος ο τεχνικός κόσμος τα επόμενα χρόνια που θα τρέχουμε με χίλια». Παράλληλα, όμως, δεν παραλείπει να εφιστήσει στην Πολιτεία την προσοχή για τον κίνδυνο καθυστερήσεων στην υλοποίηση των έργων, καθώς «στους πόρους του Ταμείου Ανάκαμψης πρέπει να ολοκληρωθούν τα έργα μέσα σε 5-6 χρόνια, σήμερα 6 χρόνια είναι το κάτω όριο για σοβαρούς διαγωνισμούς έργων… Δεν θα προλάβουμε…»

Ο Τ.Ε.Ε. χαρακτηρίζει σημαντική τη θεσμοθέτηση της υποχρέωσης του κράτους για εκτίμηση των κλιματικών επιπτώσεων και ζητά προσαρμογή του κλιματικού νόμου στις προβλέψεις του Fit for 55 της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Χαρακτηρίζει ως «επανάσταση» την εφαρμογή των τεχνολογιών της 4ης βιομηχανικής επανάστασης στο σύνολο της οικονομίας και μιλά για «τη χρήση του Building Information Model, με καλύτερα νέα υλικά, που μας δίνει η νανοτεχνολογία, με καλύτερα δεδομένα, που μας τροφοδοτούν οι αισθητήρες και το διαδίκτυο των πραγμάτων».

Για την αναστροφή του brain drain σε brain gain στον τεχνικό κλάδο επισημαίνει την ανάγκη αύξησης των μισθών στην Ελλάδα, στέλνοντας μήνυμα προς όλους πως «για να βγάλεις λεφτά, πρέπει να βάλεις λεφτά».

Ο Υπουργείο Περιβάλλοντος ανακοίνωσε πρόσφατα τον νέο κλιματικό νόμο. Συμφωνεί το Τ.Ε.Ε. με τους στόχους που τέθηκαν, αφενός γενικά για τη μείωση του ενεργειακού αποτυπώματος της χώρας, αφετέρου για τα υπάρχοντα και τα νέα κτίρια; Είναι συμβατές οι προβλέψεις του νόμου με το νέο Πρόγραμμα «Εξοικονομώ»;

Ο κλιματικός νόμος, που η χώρα για πρώτη φορά θα αποκτήσει, είναι ένα σημαντικό θεσμικό βήμα. Οφείλουμε όλοι να συμβάλλουμε στο να μπορέσει η χώρα να προσαρμοστεί όσο το δυνατόν γρηγορότερα στις προκλήσεις που δημιουργεί η κλιματική αλλαγή.

Ωστόσο, όπως έχω τονίσει πολλές φορές, η κλιματική αλλαγή δεν είναι γραμμική και δεν επηρεάζει μόνο τους τομείς που εύκολα καταναλώνονται από την επικαιρότητα… Και ο μετριασμός των επιπτώσεών της δεν αφορά μόνο τη μείωση των ρύπων, αφορά και την κυκλική οικονομία και τη συνολική αλλαγή του παραγωγικού μοντέλου. Αλλά αυτοί είναι στόχοι για αυτά που θα γίνουν στο μέλλον. Διότι την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής πρέπει να την κάνουμε και στο παρόν και στο άμεσο μέλλον, όχι σε βάθος χρόνου μόνο. Αυτό σημαίνει ότι πρέπει να επενδύσουμε στην Ανθεκτικότητα. Αντιλαμβάνομαι γιατί τον ονομάζουμε κλιματικό νόμο, όμως χρειάζεται να προστεθεί ο άξονας της θωράκισης των υπαρχόντων υποδομών, κτιρίων, επιχειρήσεων, φορέων από τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής και από γενικότερες φυσικές καταστροφές. Αυτή είναι η έννοια της Ανθεκτικότητας και πρέπει πολύ σοβαρά να ασχοληθούμε άμεσα.

Αυτό που ίσως δεν έχουν αντιληφθεί πολλοί – και βοηθά ότι το ΥΠ.ΕΝ. αποφάσισε εντέλει να παρατείνει τη διαβούλευση επί του νομοσχεδίου – είναι ότι ο συγκεκριμένος νόμος, όπως έχει παρουσιαστεί, προσομοιάζει περισσότερο σε στρατηγικό κείμενο.  Και καλά κάνει. Φυσικά περιλαμβάνει κατευθύνσεις και μέτρα. Σημαντικά. Θα έλεγα περισσότερο για άλλους τομείς παρά για τον κτιριακό τομέα που ήδη έχει ειδική νομοθεσία και θα έρθει σύντομα και άλλη. Θα χρειαστούν όμως εξειδικεύσεις, αλλαγές σε άλλους νόμους, εφαρμοστικές αποφάσεις, διευκρινίσεις και τόσα άλλα. Ίσως πιο σημαντική από τα σημεία που αναφέρετε να είναι η πρόβλεψη για την εκτίμηση των κλιματικών επιπτώσεων ως υποχρέωση του κράτους και της διοίκησης. Θέλουμε να δούμε πώς θα υλοποιηθεί αυτό και το Τ.Ε.Ε. θα συμβάλει. Προσθέτει σοβαρό βάρος στη διαδικασία θεσμοθέτησης, νομοθέτησης κ.λπ. αλλά είναι κρίσιμο. Ελπίζω να μην μπει στο περιθώριο λόγω του χρόνου που θα απαιτείται για να γίνει σοβαρή εκτίμηση….

Τώρα, όσον αφορά τον κτιριακό τομέα και επιμέρους στόχους που μπαίνουν γενικότερα… Πράγματι, ο νόμος ετοιμάστηκε πριν παρουσιαστούν οι τελευταίες προτάσεις της Κομισιόν για το πακέτο Fit For 55 που έχει πολύ πιο φιλόδοξους στόχους. Πιστεύω ότι και από την κυβέρνηση μετά τη διαβούλευση και στη Βουλή θα γίνουν οι κατάλληλες προσαρμογές. Άλλωστε τα κύρια κόμματα της Βουλής συμφωνούν στην αναγκαιότητα ενός κλιματικού νόμου, προφανώς με διαφορές στο περιεχόμενο. Θα συμβάλλουμε και εμείς με προτάσεις.

Από εκεί και πέρα, ο κλιματικός νόμος θα είναι, στο μέλλον, ένα στρατηγικό κείμενο. Η χώρα όμως ήδη έχει στρατηγικά κείμενα ειδικά για τα κτίρια και το δομημένο περιβάλλον. Είναι το Εθνικό Σχέδιο για την Ενέργεια και το Κλίμα (που και ο νόμος αναγνωρίζει ως θεμελιώδες κείμενο), ο εθνικός σχεδιασμός ανακαίνισης κτιρίων, το Εθνικό Σχέδιο Υποδομών και πολλά επιμέρους: για την ηλεκτροκίνηση, για τις μεταφορές, για τη βιοποικιλότητα, για τα απόβλητα κ.λπ. Τα στρατηγικά κείμενα αυτά πρέπει να συμβαδίζουν. Όταν αλλάζει, λόγω εξελίξεων ή επιλογών, το ένα, επηρεάζεται το άλλο. Δεν είναι απλή άσκηση. Στην πραγματικότητα είναι ένας συνεχής αγώνας που δεν βλέπει εύκολα το φως της δημοσιότητας. Αλλά είναι σημαντικός.

Για να έρθω στο Εξοικονομώ-Αυτονομώ που ρωτάτε, θέλω να είμαι κατηγορηματικός: η Ελλάδα βιάζεται. Είναι τόσο παλιό το κτιριακό απόθεμα της χώρας, τόσο μεγάλες οι ανάγκες ανακαίνισης κτιρίων που δεν μπορούμε να περιμένουμε νέους νόμους ή νέες οδηγίες για να προχωρήσουμε. Ακόμη και αν υπάρχουν διαφορετικές προσεγγίσεις, κέρδος θα είναι αν μέχρι να ψηφιστεί και εφαρμοστεί ο νέος νόμος τρέξει και ολοκληρωθεί ένας κύκλος του Εξοικονομώ. Και αυτό το Εξοικονομώ, με τη συμβολή του Τ.Ε.Ε., θα είναι πιστεύω πιο δίκαιο, πιο οργανωμένο, πιο ευέλικτο, πιο ουσιαστικό από κάθε άλλο.

Η λεγόμενη πράσινη μετάβαση μαζί με τον ψηφιακό μετασχηματισμό είναι το μεγάλο διπλό στοίχημα της οικονομίας, τόσο στον δημόσιο όσο και στον ιδιωτικό τομέα. Στον τομέα των υποδομών της χώρας, θεωρείτε ότι έχουν αναληφθεί οι κατάλληλες κυβερνητικές πρωτοβουλίες; Τι προσδοκά ο τεχνικός κόσμος από το Ταμείο Ανάκαμψης και το νέο Ε.Σ.Π.Α. σε αυτές τις δύο κατευθύνσεις;

Ο τεχνικός κόσµος συµβαδίζει στη χώρα µας µε την ανάπτυξη. Είναι αλληλένδετοι, ο ένας δεν µπορεί να υπάρξει χωρίς τον άλλο και όταν ο ένας χωλαίνει, κουτσαίνει και ο άλλος. Το βιώσαµε και νοµίζω το έµαθαν όλοι µε την υπερδεκαετή κρίση. Οι προκλήσεις (για τη χώρα µας και οικονοµικές) της πράσινης µετάβασης και του ψηφιακού µετασχηµατισµού ήταν µπροστά µας εδώ και χρόνια. Η πανδηµία όµως βοήθησε την πολιτική να αντιληφθεί την ανάγκη για άµεσες δημόσιες επενδύσεις και χρηµατοδοτήσεις µε έµφαση στον ιδιωτικό τοµέα και τις υποδοµές. Έτσι φτάσαµε στο Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας – µη ξεχνάµε το δεύτερο συνθετικό – και τη σύνδεσή του µε το λεγόµενο στη χώρα µας Ε.Σ.Π.Α.. Προφανώς και περιµένουµε πολλά. Δουλεύουµε όµως για αυτά. Και ήδη παράγουµε αποτελέσµατα. Ελπίζω ειλικρινά να µπορέσει η χώρα να απορροφήσει µε έργα και επενδύσεις αυτό το µοναδικό χρηµατοδοτικό πλαίσιο γιατί τέτοια ευκαιρία στο µέλλον είναι δύσκολο να ξαναϋπάρξει…

Εστιάζοντας περισσότερο στις τεχνολογίες της 4ης βιοµηχανικής επανάστασης του τεχνικού κλάδου, ποια έργα και πρωτοβουλίες πιστεύετε ότι δείχνουν πως βρισκόµαστε σε διαδικασία εφαρµογής τους στη χώρα µας;

Ο ψηφιακός μετασχηματισμός στον τεχνικό τομέα και στη βιομηχανία είναι μια υπαρκτή κατάσταση, πραγµατικότητα εδώ και χρόνια. Τώρα αλλάζουμε επίπεδο με καλύτερη οργάνωση, όπως με τη χρήση του Building Information Model, με καλύτερα νέα υλικά, που μας δίνει η νανοτεχνολογία, με καλύτερα δεδομένα, που μας τροφοδοτούν οι αισθητήρες και το διαδίκτυο των πραγμάτων. Τις επόμενες δύο δεκαετίες όμως, θα έχουμε μπροστά μας μια επανάσταση. Σας καλώ να διαβάσετε μια άσκηση που κάναμε στο Τ.Ε.Ε., μια τεχνολογική προοπτική διερεύνηση για το μέλλον του επαγγέλματος και του κλάδου, στα πλαίσια της εθνικής προσπάθειας που συντονίζει το Γραφείο του Πρωθυπουργού με τη συμβολή της Επιτροπής για τα 200 χρόνια της Ελληνικής Επανάστασης. Έχουμε τόσα να μάθουμε, να σχεδιάσουμε, να κάνουμε: από τη βιοτεχνολογία και τη ρομποτική στην ιατρική μέχρι μια πλήρη αλλαγή στις μετακινήσεις και ένα νέο μέλλον στις πόλεις. Οι προκλήσεις είναι μεγάλες και σιγουριά και βεβαιότητες δεν χωρούν….

Επισημάνατε πρόσφατα στη Βουλή ότι «τα έργα πρέπει πλέον να γίνονται άμεσα», από τη στιγμή που ανατίθενται. Γιατί, παρά τα βήματα καταπολέμησης της γραφειοκρατίας της χώρας, δεν έχει γίνει αυτό ακόμα εφικτό;

Διότι, επιτρέψτε μου την επιθετικότητα, χαρακτηριζόμαστε από δικομανία. Η λύση για κάθε πρόβλημα είναι, υποτίθεται, δικαιοσύνη. Και αυτό είναι πράγματι ένα συνταγματικά κατοχυρωμένο δικαίωμα. Αλλά η τακτική δικαιοσύνη δεν είναι πανάκεια, υπάρχουν και άλλοι τρόποι, πιο σύγχρονοι και γρήγοροι, όπως η διαμεσολάβηση. Οι προδικαστικές και δικαστικές προσφυγές δεν είναι ανούσιες, αλλά έχουμε ξεχειλώσει τους χρόνους και τα σημεία που γίνονται. Στο πεδίο των έργων και των διαγωνισμών του δημοσίου γενικότερα, γίνεται κατάχρηση. Αυτό είναι το πρώτο και βασικό σημείο που πρέπει να βελτιωθεί η νομοθεσία. Χωρίς σύντμηση των χρόνων, με λιγότερα στάδια διαδικασιών, με λιγότερες δυνατότητες προσφυγών, με προθεσμίες για εκδίκαση και απόφαση, δεν πρόκειται να προλάβουμε να υλοποιηθούν τα έργα που προγραμματίζονται τα επόμενα χρόνια. Έχω δώσει και άλλες φορές παραδείγματα: στους πόρους του Ταμείου Ανάκαμψης πρέπει να ολοκληρωθούν τα έργα μέσα σε 5-6 χρόνια, σήμερα 6 χρόνια είναι το κάτω όριο για σοβαρούς διαγωνισμούς έργων… Δεν θα προλάβουμε…

Και κάτι ακόμα: πρέπει να υπάρξει ευελιξία, προσαρμοστικότητα, με διαφάνεια πάντα, στον τρόπο που προϋπολογίζονται τα έργα – σε συνδυασμό και με τις εκπτώσεις που δίνουν οι ανάδοχοι. Αν τα έργα «δεν βγαίνουν», δεν τελειώνουν κιόλας….

Σας έχει απασχολήσει συχνά το brain drain, καθώς πολλοί μηχανικοί έχουν επιλέξει εδώ και πολλά χρόνια να εργάζονται στο εξωτερικό. Ποιο νομοθετικό, φορολογικό, εργασιακό πλαίσιο θα ήταν ικανό να τους προσελκύσει ξανά πίσω στην Ελλάδα;

Δύσκολη συζήτηση, αλλά επίκαιρη. Επιτρέψτε μου να σας πω, όπως έχω πει και δημόσια εδώ και καιρό, ότι μας λείπουν ήδη πολλοί μηχανικοί. Δεν επαρκούν για τις ανάγκες που προκύπτουν. Σήμερα, αν θέλουμε να είμαστε ειλικρινείς, ένας στοιχειωδώς καλός μηχανικός που θέλει να δουλέψει θα βρει δουλειά σε λίγες ημέρες ή εβδομάδες το πολύ. Κυρίως αν έχει κάποια εμπειρία – αλλά πλέον και χωρίς αυτή…. Μας λείπουν επίσης πολλοί τεχνίτες σε εξειδικευμένα τεχνικά επαγγέλματα και μας λείπουν μάστορες και τεχνικό προσωπικό και ανειδίκευτοι εργάτες. Ήδη προσπαθούμε με τα συναρμόδια υπουργεία να δημιουργήσουμε ευκαιρίες και να δώσουμε λύσεις, αλλά το πρόβλημα είναι μεγάλο. Η επιστροφή όσων έφυγαν τα τελευταία 10-12 χρόνια θα ήταν λύση. Είμαι σίγουρος ότι όσοι μπορούν – και τους συμφέρει – θα επιστρέψουν σύντομα. Αλλά για να είμαστε ειλικρινείς πρέπει να μπορούμε να τους υποδεχθούμε, να τους παρέχουμε και εμείς στη χώρα μας συνθήκες κοντινές σε αυτές τις καλύτερες που έχουν μάθει στο εξωτερικό. Αν οι συνθήκες δεν είναι καλές εκεί που βρίσκονται, θα επιστρέψουν. Αλλά αυτή φοβάμαι ότι δεν είναι η πλειοψηφία. Και τα κίνητρα για επιστροφή κοστίζουν. Γίνεται προσπάθεια, κάποια βήματα ήδη, με ειδικά καθεστώτα. Αλλά και με την προσπάθεια εκσυγχρονισμού του κράτους, που, πιστέψτε μου, αποτελεί βασική προϋπόθεση και όλοι οι φίλοι μας στο εξωτερικό παρακολουθούν και ετοιμάζονται…. Αλλά το κύριο πρόβλημα είναι αφενός το επίπεδο των μισθών και αφετέρου οι ευκαιρίες: εξέλιξης,

μόρφωσης, κοινωνικές κ.λπ.. Έχουμε δουλειά να κάνουμε και σε αυτό είναι κρίσιμος ο ρόλος του ιδιωτικού τομέα. Πρέπει όλοι να θυμόμαστε τα βασικά: για να βγάλεις λεφτά, πρέπει να βάλεις λεφτά. Οι ποιοτικοί και καταρτισμένοι εργαζόμενοι κοστίζουν – αλλά σου δίνουν πολλά περισσότερα. Είναι ώρα ευθύνης για όλους

Δεν υπάρχει διαθέσιμο περιεχόμενο προς επεξεργασία. Παρακαλώ παρέχετε το HTML περιεχόμενο που θέλετε να αναβαθμίσω σύμφωνα με τις οδηγίες WCAG 3A/AAA.

Συνήθως μετά από μία φυσική καταστροφή στην Ελλάδα ερευνούμε και καταγγέλλουμε ζητήματα «γερασμένων» κτιρίων, γεφυρών κ.λπ.. Υπάρχει ένα εθνικό σύστημα εντοπισμού και καταγραφής προβληματικών υποδομών και ένα σχέδιο αποκατάστασης ή αντικατάστασής τους; Τι προτείνει το ΤΕΕ;

Μέχρι σήµερα όχι, δεν υπάρχει. Δεν υπάρχει καν µια ενιαία καταγραφή για τις υποδοµές – όχι µόνο για τις προβληµατικές…. Το Τεχνικό Επιµελητήριο και εγώ προσωπικά δώσαµε µάχη επί χρόνια για να θεσµοθετηθεί και να υπάρξει ένα Εθνικό Μητρώο Υποδομών, που θα περιλαµβάνει όλες τις υποδοµές, τις αρµοδιότητες, τα δεδοµένα και τους χρόνους συντήρησης, τις απειλές και τους κινδύνους κ.λπ. Ευτυχώς η παρούσα κυβέρνηση αντιλήφθηκε άµεσα τόσο τη σηµασία όσο και το επείγον του προβλήµατος, ιδίως ενόψει των φυσικών καταστροφών. Το πρώτο βήµα λοιπόν έγινε, θεσµοθετήθηκε το Εθνικό Μητρώο Υποδομών. Και το Τ.Ε.Ε. ανέλαβε να κάνει το πιο ουσιαστικό βήµα: να το υλοποιήσει. Και ήδη αυτές τις ηµέρες, µετά την ολοκλήρωση του διαγωνισµού, το έργο της δηµιουργίας του ξεκίνησε. Ευελπιστώ ότι σε 2-3 χρόνια θα λειτουργεί. Και θα έχουµε εικόνα έγκυρη και έγκαιρη. Μαζί προχωρά ο Ενιαίος Ψηφιακός Χάρτης, η απαραίτητη υποδοµή σχεδιασµού για κάθε τι που αφορά το δοµηµένο περιβάλλον και τις υποδοµές και ξεκίνησε ήδη και η Ηλεκτρονική Ταυτότητα Κτιρίου. Αυτά τα 3 συστήµατα µαζί, πιστέψτε µε, αλλάζουν τη χώρα. Αλλάζουν τη λειτουργία της αγοράς και εν τέλει τη ζωή των πολιτών. Αφού ξεκινήσαµε, µετά από πάλη ετών, θα τα καταφέρουµε.

Παρά την επιμονή και την ένταση του 4ου κύματος της πανδημίας, οι ενδείξεις για την πορεία της οικονομίας είναι θετικές. Πόσο επηρέασε τους συναδέλφους σας πολιτικούς μηχανικούς η διπλή, υγειονομική και οικονομική κρίση και τι προσδοκάτε για την επόμενη χρονιά;

10 χρόνια κρίσης είναι πολλά, 12 ακόμη περισσότερο. Με πρωτόγνωρες προκλήσεις. Όλοι προσαρμόζονται. Οι επιπτώσεις είναι πολλές. Και άμεσες και μακροπρόθεσμες. Θα θέλαμε ώρες να τις αναλύσουμε. Θέλω να εστιάσω στις άμεσες προκλήσεις, με μια νότα αισιοδοξίας: είναι τόσες πολλές οι δουλειές που θα έχουν οι μηχανικοί αλλά και ολόκληρος ο τεχνικός κόσμος τα επόμενα χρόνια που θα τρέχουμε με χίλια….

Το ζήτημα της χρηματοδότησης απασχολεί έντονα τις επιχειρήσεις και τους ελεύθερους επαγγελματίες της χώρας. Στις αρχές Οκτωβρίου χαιρετίσατε την έναρξη λειτουργίας του Ταμείου Εγγυοδοσίας Ε.Α.Τ. – Τ.Μ.Ε.Δ.Ε. για μηχανικούς, κατασκευαστές και μελετητές. Τι λύσεις αναμένεται ότι θα προσφέρει στον κλάδο;

Κοιτάξτε, καλοί οι δείκτες, καλά τα προγράμματα αλλά πολλές φορές οι κανόνες χρηματοδοτήσεων είναι αυστηροί — οι τράπεζες για παράδειγμα είχαν και έχουν κλειστή τη στρόφιγγα — και οι ανάγκες ρευστότητας μεγάλες. Η εγγυοδοσία από μη τραπεζικούς φορείς είναι ένας από τους τρόπους να ξεπεράσουν οι εταιρείες αυτό το πρόβλημα όταν θέλουν να κατέβουν σε διαγωνισμούς ή όταν αναλαμβάνουν να υλοποιήσουν έργα. Το Τ.Μ.Ε.Δ.Ε., το ταμείο εγγυοδοσίας των μηχανικών και των εργοληπτών, έχει δεκαετίες εμπειρίας σε αυτό. Προσπαθήσαμε όλοι μαζί και φτιάξαμε ένα εργαλείο, σε συνεργασία Ε.Α.Τ.-Τ.Μ.Ε.Δ.Ε., για κεφάλαιο κίνησης. Ο πρώτος κύκλος έτρεξε ήδη και ελπίζω ότι θα γίνουμε σοφότεροι και θα τρέξει σύντομα και νέο πρόγραμμα. Και να τονίσω ακόμα τη χρησιμότητα ενός νέου εργαλείου στην ελληνική πραγματικότητα: των μικροπιστώσεων. Και εδώ έχουμε κάνει δουλειά υποδομής, Τ.Ε.Ε. και Τ.Μ.Ε.Δ.Ε., υπό το νέο θεσμικό πλαίσιο που συντονίζει η Τράπεζα της Ελλάδας και θα έχουμε πιστεύω σύντομα καλά νέα για τους συναδέλφους, ανοίγοντας το δρόμο για αντίστοιχες κινήσεις σε άλλους κλάδους και τομείς….

Υποστηρίξατε με δημόσια δήλωσή σας την ανάγκη να προχωρήσει και να ολοκληρωθεί επιτυχώς η γενική απογραφή κτιρίων και πληθυσμού της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής (ΕΛ.ΣΤΑΤ.). Τι είναι αυτό που κατά τη γνώμη σας έχει συμβάλλει στη χώρα μας ώστε οι «αρνητές της επιστήμης και της προόδου», όπως τους ονομάσατε, να έχουν επιρροή σε τμήματα της κοινωνίας; Πώς μπορεί να αποκατασταθεί μια σχέση εμπιστοσύνης Πολιτείας – πολιτών, όπου αυτονόητες δράσεις δεν θα γίνονται αφορμές αδιανόητων αντιδράσεων;

Η αναγκαιότητα της απογραφής είναι και επιστημονικά και τεχνοκρατικά και με βάση την απλή λογική τόσο εμφανής που εγώ απόρησα αρχικά με τις αντιδράσεις. Έγκαιρα, πριν δημιουργηθούν προβλήματα, ένιωσα την ανάγκη να εκφράσω τον τεχνικό κόσμο και να ζητήσω από την κοινωνία να μην ακούει κάθε τυχάρπαστο που θέλει να κάνει θόρυβο ή είναι τόσο εγωπαθής που θέλει απλά να φαίνεται, αδιαφορώντας για το κόστος όσων λέει και όσων κάνει. Για την απογραφή τα επιχειρήματα είναι αυτονόητα: χρειαζόμαστε αντικειμενικά συνολικά στοιχεία. Για να έχουμε σωστές υποδομές, σωστές τηλεπικοινωνίες και τόσα άλλα. Για να μπορούν οι επιστήμονες να κάνουν τη δουλειά τους. Αυτονόητα πράγματα. Όλες οι ανεπτυγμένες χώρες κάνουν περιοδικές απογραφές, ορισμένες μάλιστα το προβλέπουν και στο Σύνταγμά τους! Εδώ, λυπάμαι που το λέω, βλέπω να δημιουργείται ένα μέτωπο ανορθολογισμού που βρίσκει ποικίλα πεδία να εκφράζεται.

Κάποιοι μίλαγαν παλιά για ψεκασμένους, βλέπουμε πολλούς γραφικούς τύπου Σώρρα και θεματοφύλακες, αλλά το πιο μεγάλο πρόβλημα ήταν και είναι οι αρνητές του εμβολιασμού. Πέρα από τις γραφικές μορφές στο περιθώριο της κοινωνίας που πάντα υπήρχαν και είναι λογικό να αυξήθηκαν με την υπερδεκαετή κρίση, εδώ συμβαίνει κάτι πιο σοβαρό: συγκροτείται, φοβάμαι, ένα μέτωπο κατά της επιστήμης, της τεχνολογίας, της προόδου. Που συνασπίζει όχι μόνο παράλογους αρνητές αλλά και φοβισμένους. Η τεχνοφοβία, ξέρετε, δεν είναι καινούργια και έχει τροφοδοτήσει ιστορικά πολλά λάθη και παραλογισμούς.

Όλοι ελπίζαμε ότι με την πρόοδο των επικοινωνιών και το ανέβασμα του βιοτικού και μορφωτικού επιπέδου θα αφήναμε πίσω τέτοιες περιπτώσεις. Όμως δε συνέβη. Ίσως μάλιστα να αυξήθηκαν κιόλας — ή έστω κάνουν περισσότερο θόρυβο τώρα. Για αυτό είναι σημαντικό να προσπαθούμε να μεταδίδουμε τις γνώσεις μας, τα διδάγματα της επιστήμης, της τέχνης, της τεχνικής, της τεχνολογίας, στον κύκλο μας. Είπαμε και νωρίτερα: δεν υπάρχουν βεβαιότητες, άρα υπάρχουν πολλές αβεβαιότητες. Πρέπει να επιχειρηματολογούμε με ουσία και με πράξεις για τα αυτονόητα. Και όσοι έχουμε θεσμικό ρόλο και λόγο οφείλουμε, έχουμε ευθύνη, να το κάνουμε ακόμη περισσότερο. Ως Πρόεδρος του Τ.Ε.Ε. έχω ευθύνη να μιλώ για τα κακώς κείμενα, ως Γιώργος Στασινός νιώθω την ανάγκη να συμβάλλω προσωπικά για να πάμε μπροστά ως κοινωνία μια ώρα αρχύτερα.