Εκδόσεις 2008

Εκδόθηκε από το ΤΕΕ το βιβλίο: Τι μένει άραγε από 45 χρόνια μαχόμενης πολεοδομίας; του συγγραφέα Γρηγόρη Διαμαντόπουλου, Αρχιτέκτονα Πολεοδόμου.

«Είμαστε περήφανοι για αυτή την έκδοση. Θέλουμε να παρουσιάσουμε το έργο των ελλήνων μηχανικών, και θα το κάνουμε με όσους τρόπους μπορούμε. Στο βιβλίο αυτό παρουσιάζεται ένα σημαντικό, πρωτοπόρο σε οργάνωση, σκέψη και εφαρμοσιμότητα, έργο ενός σπουδαίου ανθρώπου.

Μπορεί να συμβάλουν θετικά στο έργο ενός πολεοδόμου, ενός αρχιτέκτονα, οι αλλεπάλληλες διώξεις, οι εξορίες από Γερμανούς και Έλληνες, στην κατοχή, τον εμφύλιο, τη δικτατορία, οι συνεχείς διακοπές των σπουδών, ακόμα και η αλλαγή των τόπων και των ιδρυμάτων που τις παρείχαν; Μια καταφατική απάντηση θα οδηγούσε σε τρελά πολιτικά και ιδεολογικά αδιέξοδα. Στην περίπτωση του Γρηγόρη Διαμαντόπουλου, δεν χρειάζεται να μπούμε στον κόπο να μαντέψουμε πώς θα εξελισσόταν, κάτω από άλλες συνθήκες, η κοινωνική, επιστημονική, διδακτική και επαγγελματική του προσφορά. Ευτύχησε μέσα από το έργο του, στους χρόνους που μπορούσε να είναι παραγωγικό, να μας δώσει πολύτιμα δείγματα. Και οι έξι τομείς που, ειδικότερα, ασχολήθηκε και αποτελούν θεματικές ενότητες της έκδοσης:

• Πόλη και νερό
• Δομή και οργάνωση της πόλης
• Ο πόλεμος του πεζού με τον τροχό
• Αντισεισμική πολεοδομική θωράκιση
• Αειφορική πολεοδομική ανάπτυξη
• Τα τραίνα – οι Σταθμοί τους και οι κάτοικοι

Αποτελούν, πλέον, ζητήματα συστηματικής παρέμβασης των μηχανικών, ατομικά ή συλλογικά. Μέσα από το βιβλίο θα διαπιστώσουμε την αφετηρία, όχι του προβλήματος, αλλά της αντιμετώπισής του. Για όλα θα αναγνωρίσουμε βασικές αρχές, που τώρα μοιάζουν να έχουν την ευρύτερη αποδοχή.

Κάθε αναγνώστης θα διαμορφώσει άποψη για το πώς επηρεάστηκε, αλλά και, κατά το μέρος που του αναλογεί, επηρέασε γεγονότα και εξελίξεις ο Γρηγόρης Διαμαντόπουλος, με τη ζωή και το έργο του. Αλλά θα πρέπει και εδώ να πιθανολογήσουμε ότι τα πιστεύω του, που απορρέουν από τις λίγες λέξεις του βιβλίου, δεν μπορεί να είναι ανεξάρτητα από το γεγονός όχι ότι ήταν γραμματέας της ΕΠΟΝ Πολυτεχνείου, αλλά, με συνέπεια και διάρκεια, ένας συνειδητοποιημένος μαχητής για μια κοινωνία ισότητας. Έτσι αναδείχθηκε ο (προσωπικός του) κανόνας «για τη μαχόμενη πολεοδομία» για το πραγματικό συμφέρον του κατοίκου – πολίτη. Η ανάγκη, το έργο της Τοπικής Αυτοδιοίκησης να στηρίζεται σε βιώσιμα σχέδια οικονομικής και κοινωνικής ανάπτυξης. Η σχέση του μαχητή επαγγελματία μηχανικού με τη γραφειοκρατία, ώστε να μη θίγεται το όραμα για υψηλότερη ποιότητα ζωής και η σχέση επαγγελματικών και «εξωεπαγγελματικών» δραστηριοτήτων, ώστε να ενισχύεται η πιθανότητα να λάβει σάρκα και οστά.

Ο Γρηγόρης Διαμαντόπουλος έχει τιμηθεί στη ζωή του, από την τυπική, με βραβεία, αναγνώριση του έργου, ως την απεριόριστη εκτίμηση των συνεργατών του (η λογική της ομάδας τον διατρέχει στο έργο του), αλλά και όλων όσων τον γνώρισαν. Ας τον γνωρίσουν και οι νεότεροι μηχανικοί, αυτοί που αναζητούν το νέο, μέσα από τη συνέχεια ή την ανατροπή, αλλά με γνώση ό,τι αξιόλογου υπάρχει».

Γιάννης Αλαβάνος, Πρόεδρος ΤΕΕ

Εκδόθηκε από το ΤΕΕ το βιβλίο με τίτλο: «ΠΡΟΣΩΡΙΝΕΣ ΕΘΝΙΚΕΣ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ (ΠΕΤΕΠ) Εργασίες Αποκατάστασης Ζημιών Κατασκευών από τον Σεισμό και λοιπούς Βλαπτικούς Παράγοντες», του Ινστιτούτου Οικονομίας Κατασκευών. Το Ι.Ο.Κ. είναι Νομικό Πρόσωπο Ιδιωτικού Δικαίου, εδρεύει στην Αθήνα και εποπτεύεται από τον Υπουργό Περιβάλλοντος, Χωροταξίας και Δημοσίων Έργων, διατηρώντας τη διοικητική και οικονομική του αυτοτέλεια. Αποστολή του είναι η έρευνα και η μελέτη θεμάτων σχετικών με τον σχεδιασμό, τις προδιαγραφές, την κοστολόγηση, τις διαδικασίες χρηματοδότησης, ανάθεσης και ποιοτικού ελέγχου, καθώς και την παραγωγικότητα και δομή του κατασκευαστικού τομέα.

Το ΙΟΚ συμμετείχε ενεργά στο Πρόγραμμα Δράσεων για τον εκσυγχρονισμό του συστήματος παραγωγής των Δημοσίων Έργων (Action Plan) του ΥΠΕΧΩΔΕ, από το 2003 έως το 2006, και ανέλαβε τη σύνταξη των Προσωρινών Εθνικών Τεχνικών Προδιαγραφών (ΠΕΤΕΠ). Σήμερα έχουν συνταχθεί 450 τίτλοι ΠΕΤΕΠ, που καλύπτουν σημαντικό μέρος των τεχνικών έργων.

Οι ΠΕΤΕΠ έχουν ευρεία αναγνώριση και χρησιμοποιούνται συχνά στις συμβάσεις και την κατασκευή έργων. Περισσότερες από 80.000 επισκέψεις (downloads) έχουν πραγματοποιηθεί στις ιστοσελίδες του ΙΟΚ και της Γενικής Γραμματείας Δημοσίων Έργων. Επιπλέον, η Κύπρος ενδιαφέρθηκε και δημοσιεύει κείμενα των ΠΕΤΕΠ σε περιοδικά.

Στην παρούσα έκδοση παρουσιάζονται 40 τίτλοι ΠΕΤΕΠ για εργασίες αποκατάστασης, επισκευών και ενισχύσεων από σεισμό ή άλλες αιτίες, που αποτελούν μέρος του Κανονισμού Επεμβάσεων (ΚΑΝΕΠΕ). Οι τίτλοι αυτοί είναι διαθέσιμοι στην ιστοσελίδα του ΙΟΚ, του ΥΠΕΧΩΔΕ και του ΤΕΕ. Η διαμόρφωση σχολίων και προτάσεων είναι ευπρόσδεκτη και επιθυμητή.

Το ΙΟΚ πιστεύει ότι απαιτούνται τουλάχιστον 200 ακόμη τίτλοι ΠΕΤΕΠ για πλήρη κάλυψη του αντικειμένου των έργων του δημόσιου και ιδιωτικού τομέα, και εργάζεται προς αυτή την κατεύθυνση με εντολή του ΥΠΕΧΩΔΕ.

Θεόδωρος Βουδικλάρης, Πρόεδρος ΙΟΚ

«Στην Ελλάδα όλα ξεχνιούνται» γράφει ο Κουλουμπής. Ευτυχώς δεν συμβάλλει ο ίδιος.

Η πρώτη σκέψη από το διάβασμα των «Δεκαπέντε χρόνων δημιουργίας» ήταν το σχετικά πρόσφατα διατυπωμένο, αλλά ήδη ανεπίκαιρο, σύνθημα: σεμνότητα και ταπεινότητα. Τα θέματα που αντιμετωπίζουμε σήμερα στο ΤΕΕ των 118.000 μηχανικών είναι, με παραλλαγές, τα ίδια που τέθηκαν το 1975, στο ΤΕΕ των 18.000 μηχανικών. Οι λύσεις που προτείνονται αποτελούν εξέλιξη αυτών που προτάθηκαν μεταξύ 1975 και 1980. Δεν ανακαλύπτουμε κάθε φορά, με την εκλογή νέων οργάνων, τον τροχό. Οφείλουμε να τα ξέρουμε, όχι μόνο για να τιμήσουμε και να επιβραβεύσουμε τους πρωτοπόρους, αλλά και για να προχωρήσουμε μπροστά, κερδίζοντας από την εμπειρία και τη σοφία τους.

Το βιβλίο δεν είναι ιστορικό σύγγραμμα. Θα αποτελέσει όμως βασική ιστορική πηγή για όσους ασχολούνται με την εξέλιξη της Ελλάδας και των επιστημόνων της. Στον Κουλουμπή έχουν προσωποποιηθεί τα οράματα και οι παρεμβάσεις μιας δημιουργικής γενιάς μηχανικών και του ΤΕΕ, είτε ήταν Πρόεδρός του, είτε είχε άλλη δημόσια θέση. Το βιβλίο θυμίζει, διευκρινίζει, απαντά, και ξαναγεννά ερωτήματα, καλώντας τον αναγνώστη να απαντήσει στα κρίσιμα ζητήματα που απασχόλησαν τον τόπο για μια δεκαπενταετία. Τα προβλήματα τίθενται και ο αναγνώστης σπεύδει να τα απαντήσει πριν το συγγραφέα, σαν άσκηση που ελέγχει κάποιος προσφεύγοντας στο λυσάρι, την απάντηση δηλαδή που έδωσε ο υπεύθυνος.

Συγγραφικά, και όχι απαραίτητα ιστορικά, το πιο σημαντικό είναι η αποτύπωση της αγωνίας, του άγχους για την επιλογή και τη λύση που πρέπει να δοθεί, με τα ελάχιστα περιθώρια χρόνου. Θυμίζει τον εκτελεστή πριν από το πέναλτι, μόνο που το γκολ αφορά ανάπτυξη, παραγωγή, εργασία, συνθήκες ζωής. Ο συγγραφέας μεταφέρει αυτό το αίσθημα απόλυτα. Και ίσως αποτελεί την έκπληξη του βιβλίου. Ο Πρόεδρος που σόκαρε γιατί οι φωνές του υπερσκέλιζαν τις φωνές των διαφωνούντων, ο Υπουργός που άκουγε με αντικειμενικότητα και ενεργούσε με την ίδια, προδίδοντας ευαισθησία και ανθρώπινη αδυναμία.

Σήμερα, ο Κουλουμπής, χωρίς δημόσιο αξίωμα, αποδεικνύει την πίστη του στη λογική του ενεργού πολίτη. Οι κρίσεις και οι προτάσεις του σχολιάζονται και από άλλους, και αυτό είναι επιθυμητό. Το μεγαλύτερο ενδιαφέρον βρίσκεται στο ότι σχολιάζει τα σημαντικά θέματα ανάπτυξης, τολμά απαντήσεις, και συχνά σε αντίθεση με την κρατούσα άποψη, πάντα με λογική.

Πιθανώς κάποιοι θα διαφωνήσουν με τα γεγονότα και τις κρίσεις. Θα ήταν καλό να ακουσθούν και άλλες απόψεις. Σίγουρα, πολλοί θα διαφωνήσουν και με τις προτάσεις. Αυτό είναι και ζητούμενο του συγγραφέα. Πιστεύει ότι ενεργείς θετικά μέσω διεργασιών. Οι πικρές διαπιστώσεις είναι ελάχιστες προσωπικής πικρίας. Όλες είναι αληθινές, οδυνηρές, παρούσες και ενεργές.

Ας αναμετρηθούμε μαζί του με αυτές.

Γιάννης Αλαβάνος, Πρόεδρος ΤΕΕ

Το 3ο Βιομηχανικό Συνέδριο του ΤΕΕ (3-5 Ιουλίου 2006), πιστό στη μακρά παράδοση του Επιμελητηρίου και των γόνιμων αναζητήσεων του τεχνικού κόσμου της χώρας, επεχείρησε να προσεγγίσει τη βαθύτερη ουσία του αναπτυξιακού ζητήματος στην Ελλάδα, παρουσιάζοντας προβλήματα με υψηλό βαθμό πολυπλοκότητας, διεθνείς τάσεις και στρατηγικές.

Βασική επιδίωξη ήταν να δοθεί η ευκαιρία σε υπουργούς, εκπροσώπους κομμάτων, στελέχη του δημοσίου, επιχειρηματίες, πανεπιστημιακούς και ειδικούς να παρουσιάσουν και να συζητήσουν. Έδωσε έμφαση στη συμμετοχή νέων ερευνητών και εμπειρογνωμόνων από το εξωτερικό.

Αναδείχθηκε ο ρόλος των δημόσιων πολιτικών και η ανάγκη για μακροπρόθεσμη στρατηγική ανανέωσης και αναδιάρθρωσης του ελληνικού παραγωγικού συστήματος, με έμφαση στην αξιοποίηση της γνώσης, την ενσωμάτωση τεχνολογιών, την περιβαλλοντική προστασία, την καινοτομία, την επιχειρηματικότητα, την εκπαίδευση και την ανάπτυξη δεξιοτήτων.

Ελπίζουμε ότι το δίτομο αυτό έργο θα συμβάλει στη διαμόρφωση κρίσιμων αποφάσεων για την ανάπτυξη της χώρας.

ΜΟΥΣΟΥΛΜΑΝΙΚΑ ΜΝΗΜΕΙΑ ΤΗΣ ΞΑΝΘΗΣ

Συγγραφέας: Χρύσα Μελκίδη, Αρχιτέκτων, δρ Τουρκολόγος, Εκδότης: ΤΕΕ, ISBN: 978-960-8369-27-6, Τιμή: 30 ευρώ (με ΦΠΑ), Αθήνα 2008

Τα μουσουλμανικά μνημεία της Ξάνθης δεν είχαν μελετηθεί. Ένας λόγος είναι η χρόνια έλλειψη αναπτυξιακών κριτηρίων στη διαχείριση της πολιτισμικής ιδιαιτερότητας. Η μελέτη τους συμβάλλει στην «διαπολιτισμική προσέγγιση» και έχει ιδιαίτερη επικαιρότητα. Χρησιμοποιεί πρωτότυπη μεθοδολογία, εισάγοντας «ολιστική ανάλυση και πολλαπλή προσέγγιση» με ποικιλία πηγών και οπτικών γωνιών.

Η αρχιτεκτονική των μνημείων αντανακλά την κοινή ιστορία και αλλαγές παραγωγικών σχέσεων από τον 19ο αιώνα, με συμμετοχή πολλών πολιτισμών (Έλληνες, Τούρκοι, Εβραίοι, Αρμένιοι, γύφτοι). Αποτελούν πολιτιστική κληρονομιά, εκφράζοντας ανθρώπινο μεγαλείο και διαπολιτισμική αλληλεπίδραση.

Χαρακτηρίζονται από επιστημονική σκέψη, τεκμηρίωση και δυνατότητα διαμόρφωσης προτάσεων για διαχείριση και αξιοποίηση, προς όφελος της κοινωνίας.